Sarı altın ile beyaz altın arasındaki farklar
Bir yüzük, bilezik ya da kolye seçerken sarı ve beyaz rengin yalnızca tasarım tercihi olup olmadığını merak edebilirsin. Görünüm ilk fark olsa da ayar, alaşım metalleri, rodyum kaplama, bakım ihtiyacı, işçilik ve geri satış koşulları bütçeni de etkileyebilir. Özellikle “Beyaz altın daha mı değerli?” ya da “Yatırım için hangisi daha mantıklı?” sorularında rengi altın içeriğinden ayırmak gerekir. Aşağıda iki seçeneği teknik özellik, maliyet ve kullanım amacı açısından karşılaştırabilir, satın almadan önce hangi bilgileri kontrol etmen gerektiğini görebilirsin.
Sarı altın ve beyaz altın farkları neler?
Kriter | Sarı altın | Beyaz altın |
| Renk | Sıcak sarı tonunu korur | Beyaz veya griye yakın tonda görünür |
| Alaşım | Altına çoğunlukla gümüş ve bakır gibi metaller eklenir | Altına paladyum, gümüş veya nikel gibi beyaz renk veren metaller eklenebilir |
| Aynı ayarda saf altın oranı | 18 ayarda yaklaşık %75 | 18 ayarda yaklaşık %75 |
| Yüzey işlemi | Rodyum kaplama genellikle gerekmez | Birçok üründe parlak beyaz görünüm için rodyum kaplama bulunur |
| Bakım | Temizlik ve kullanım kaynaklı çiziklere göre polisaj ihtiyacı doğabilir | Temizliğe ek olarak rodyum kaplama aşındığında yeniden kaplama ihtiyacı doğabilir |
| Dayanıklılık | Ayar, alaşım ve ürün yapısına göre değişir | Ayar, alaşım ve ürün yapısına göre değişir. Rodyum yüzey sertliğine katkı sağlayabilir |
| Cilt hassasiyeti | Alaşım içeriğini kontrol etmek fayda sağlar | Nikel içeren bazı alaşımlar hassas ciltlerde sorun yaratabilir. Alaşım bilgisini satıcıdan istemen önem taşır |
| Perakende fiyat | Ayar, net metal ağırlığı, işçilik, marka, taş ve satıcı fiyatlaması etkiler | Aynı unsurlara ek olarak alaşım reçetesi ve rodyum işlemi maliyeti etkileyebilir |
| Geri satış | Saf altın miktarı ve alıcının fiyatlama yöntemi öne çıkar | Saf altın miktarı ve alıcının fiyatlama yöntemi öne çıkar. Beyaz renk tek başına ek altın değeri yaratmaz |
Sarı altın ve beyaz altın nasıl oluşur?
Saf altının doğal rengi sarı olur. Mücevher üretiminde saf altına farklı metaller eklenerek hem kullanım özellikleri hem de renk değiştirilebilir. Beyaz altın saf altın ile paladyum veya gümüş gibi beyaz metallerin alaşımlanmasıyla hazırlanır. Ayrıca, beyaz altının çoğu zaman rodyumla kaplanır.
Sarı altında ise gümüş ve bakır gibi alaşım metalleri kullanılarak altının sarı tonu korunabilir. Reçete üreticiye ve hedeflenen ayara göre değişebileceği için “Her beyaz altın şu metali, her sarı altın bu metali içerir” şeklinde tek bir formül yok. Özellikle nikel hassasiyetin varsa beyaz altının alaşım içeriğini ve rodyum kaplama bilgisini satın almadan önce sorabilirsin.
Beyaz altın ve sarı altında ayar neyi değiştirir?
Ayar, rengin değil altın saflığının göstergesi olarak kullanılır. 22 ayar altın için yaklaşık %91,6, 18 ayar için %75 ve 14 ayar için %58,5 saf altın oranı olur. Aynı ayar için bu oran sarı veya beyaz renge göre değişmez.
Ayar | Yaklaşık saf altın oranı | 10 gram net metal ağırlığında yaklaşık saf altın |
| 22 ayar | %91,6 | 9,16 gram |
| 18 ayar | %75 | 7,50 gram |
| 14 ayar | %58,5 | 5,85 gram |
Örneğin yalnızca metal kısmı 10 gram gelen iki adet 18 ayar yüzükten biri sarı, diğeri beyaz olsa da her birinin teorik saf altın karşılığı yaklaşık 7,5 gram olur. Taşlı bir üründe toplam tartı ağırlığını doğrudan bu hesapta kullanmamalısın. Taş ağırlığı ile net metal ağırlığını ayırmak gerekir.
Beyaz altın mı sarı altın mı daha değerli?
Aynı ayar ve aynı net metal ağırlığı karşılaştırıldığında saf altın miktarı eşit olur. Bu nedenle yalnızca “beyaz” ya da “sarı” renk üzerinden daha değerli altın sonucu çıkaramazsın. Mağazadaki satış fiyatı ise aynı olmak zorunda değil. Tasarım, işçilik, marka, kullanılan taşlar, alaşım reçetesi, rodyum kaplama ve satıcının fiyat politikası nihai tutarı değiştirebilir.
Mücevherin ham altın karşılığını düşünürken basit bir referans hesabı kullanabilirsin. Net metal ağırlığını ayarın saf altın oranıyla çarpıp yaklaşık saf altın gramını bulursun. Sonra bu miktarı güncel has altın referans fiyatıyla karşılaştırabilirsin. Kuyumcunun alış veya satış teklifi bu teorik değerden farklı çıkabilir. İşçilik, taş, marka değeri ve alış satış farkı ayrı kalemler olarak etkili olabilir. Güncel piyasa hareketini görmek için ENUYGUN Finans altın fiyatları ve altın hesaplama sayfasını kullanabilirsin.
Beyaz altın bozdururken daha fazla değer kaybeder mi?
Beyaz altının bozdurma sırasında sırf rengi nedeniyle daha düşük değerden alınacağı yönünde genel bir kural yok. Geri alım teklifinde ayar, net altın miktarı, ürünün taşlı olup olmaması, alıcının analiz ve fiyatlama yöntemi ile alış satış farkı etkili olabilir. Satın alırken ödediğin işçilik, rodyum işlemi veya marka primi geri satış fiyatına aynı ölçüde yansımayabilir. Aynı durum işçilikli sarı altın mücevherlerde de görülebilir.
Geri satış senin için önemliyse satın almadan önce satıcıya hangi ağırlığı esas aldığını, taşları nasıl değerlendirdiğini, ayar kontrolünü nasıl yaptığını ve kendi geri alım politikasını sor. Böylece yalnızca vitrin fiyatını değil olası çıkış maliyetini de karşılaştırmış olursun.
Bu içerik genel bilgi amacı taşır. Yatırım tavsiyesi vermez.
