Altın fonu ile altın hesabı arasındaki farklar neler?
Fiziki altın saklamadan birikimini altınla değerlendirmek istiyorsan bankada altın hesabı açabilir ya da altın fonu alabilirsin. Bu iki seçenek arasında karar verirken parana ne zaman ihtiyaç duyacağın önemli. Örneğin hafta sonu bir ödeme yapmayı planlıyorsan altın hesabında bankanın o gün işlem kabul edip etmediğine, fonda ise satış bedelinin hangi gün hesabına geçeceğine bakabilirsin. Bu yazıda, altın fonu ile altın hesabı arasındaki farkları bulabilirsin.
Altın fonu ve vadesiz altın hesabı karşılaştırması
| Karşılaştırma | Altın fonu | Vadesiz altın hesabı |
| Birikiminin birimi | Yatırım hesabında fon payı | Banka hesabında gram altın |
| İşlem fiyatı | İleri fiyatlamada emrine uygulanacak pay fiyatını talimat anında bilemezsin. | Altın alırken bankanın satış, bozdururken alış fiyatını görürsün. |
| Nakde geçiş | Satış bedeli, fonun belirlediği işlem gününde hesabına geçer. | Banka o anda işlem kabul ediyorsa satış onayından sonra TL bakiyeni kullanabilirsin. |
| Maliyet ve vergi | Fon giderleri pay fiyatına yansır. Satış kazancı üzerinden stopaj kesilebilir. | Alış satış makası net getirini etkiler. Bankadan kaydi altın alırken işlem tutarı üzerinden vergi ödersin. |
| Güvence | Fon varlıkları ayrı saklanır. Paylar mevduat sigortası kapsamına girmez. | Sigorta koşullarını karşılayan bakiye, kişi ve banka başına geçerli TMSF limitine dahil olur. |
Altın fonu gram altınla aynı getiriyi sağlar mı?
Gram altın bir günde %2 yükseldiğinde altın fonunun pay fiyatı aynı oranda yükselmeyebilir. Fonun elindeki varlıkların dağılımı, fiyatların hangi saatte hesaplandığı ve portföyden karşılanan giderler bu farkı açıklayabilir. Vadesiz altın hesabında ise işlem yapmadığın sürece gram bakiyen aynı kalır. Örneğin 5 gramının o anda kaç TL edeceğini görmek için bankanın gram altın alış fiyatını 5 ile çarpabilirsin. Ekrandaki piyasa fiyatı ile bankanın sana sunduğu fiyat farklı olabilir. Piyasayı ENUYGUN Finans gram altın fiyatları sayfasından takip edebilirsin.
Altını bugün bozarsan paran ne zaman hesabına geçer?
Vadesiz altın hesabında bankan satışa izin veriyorsa işlem anında gördüğün fiyatı onaylayarak altınını bozdurabilirsin. Akşam veya hafta sonu işlem saatleri bankaya göre değişebilir. Banka işlem kabul etse bile alış satış makası genişleyebilir. Bu yüzden hafta sonu ödeme yapacaksan bankanın senden altını kaç TL’ye alacağına bak. Altın fonunda satış valörü, satış bedelini hangi işlem gününde alacağını gösterir.
Altın hesabında makas, altın fonunda yönetim ücreti nasıl işler?
Bankanın sana altın sattığı fiyatla senden geri aldığı fiyat arasındaki farka alış satış makası denir. Örneğin bankanın gram başına satış fiyatını 6.000 TL, alış fiyatını 5.940 TL varsayalım. Bir gramı alıp fiyatlar değişmeden hemen bozdurduğunda yalnızca makastan doğan fark 60 TL olur. Alımda ödediğin vergi buna eklenir. Bunlar hesaplama örneği için seçilmiş fiyatlar.
Tek fiyat açıklayan bir fonda ise aynı değerleme için iki ayrı alış satış fiyatı görmezsin. Yönetim ücreti ve diğer fon giderleri fon varlığından karşılanır ve açıklanan pay fiyatına yansır. Geçmiş getiriyi pay fiyatı üzerinden hesaplarken yönetim ücretini ikinci kez düşmene gerek kalmaz. İki fonu karşılaştırırken yatırımcı bilgi formunda yıllık yönetim ücretinin yanında toplam gider oranına da bakabilirsin.
Altın fonu ve altın hesabında vergi nasıl hesaplanır?
Altın fonunda vergi satış kazancı üzerinden hesaplanır. Gelir Vergisi Kanunu’nun geçici 67. maddesi ve 10041 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı uyarınca Türkiye’de yerleşik bireysel yatırımcı için 9 Temmuz 2025 ve sonrasında alınan standart altın fonu paylarının satış kazancında stopaj oranı %17,5. Örneğin tek seferde 10.000 TL’ye aldığın payların tamamını 11.000 TL’ye satarsan 1.000 TL kazanç üzerinden 175 TL stopaj kesilir. Eline 10.825 TL geçer. Daha önce aldığın paylarda alım tarihine göre farklı oran uygulanabilir.
Vadesiz altın hesabında alım vergisi işlem bedeli üzerinden hesaplanır. Bankadan fiziki teslim olmadan kaydi altın satın aldığında kambiyo gider vergisi oranı binde 2 (%0,2). Örneğin 10.000 TL’lik altın alımında 20 TL vergi ödersin. Bunun için altının değer kazanması gerekmez. Vadesiz hesabında faiz işlemez. Vadeli altın hesabı seçersen bankanın ödediği faiz, altın katılma hesabı seçersen elde ettiğin kâr payı ayrıca stopaja konu olabilir.
Bankadaki altın ve altın fonu TMSF güvencesine girer mi?
5411 sayılı Bankacılık Kanunu’nun 63. maddesi kapsamındaki mevduat sigortasında 2026 limiti, her kişi için her bir bankada 1.200.000 TL. Yurt içi şubedeki sigorta koşullarını karşılayan altın hesabının TL karşılığı, aynı bankadaki sigortaya tabi diğer hesaplarınla birlikte bu limite dahil olur. Örneğin aynı bankada 800.000 TL mevduatın ve 500.000 TL karşılığı altının varsa toplam 1.300.000 TL’nin 100.000 TL’lik kısmı limiti aşar. Bu güvence bankanın faaliyet izninin kaldırılması halinde devreye girer. Altın fiyatı düştüğünde oluşan zararı karşılamaz.
Altın fonunu bankandan alsan da fon payların mevduat sigortasına girmez. 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun 53. maddesine göre fonun mal varlığı, portföy yönetim şirketinin ve saklama kuruluşunun mal varlığından ayrı tutulur.
Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır. Hukuki veya finansal danışmanlık yerine geçmez.
